شکیبایی

 بی تردید افغانستان در شرایطی قرار دارد که لزوم تعامل مثبت با کشور های خارجی ومجامع بین المللی را الزام آور می کند، یعنی هیچ حکومت موفق نه خواهد شد مگر آن که رابطه ی مطلوبی با کشور های خارجی ومجامع بین المللی داشته باشد. این خواست نیزوقتی برآورده می شود که انتخابات ازاد وشفاف بر گزار گردد. کسی بر مسند قدرت تکیه بزند که پاسخ گوی مطالب نهاد های بین المللی باشد.دوم مطالبات مردم افغانستان است. مطالبات مردم نیز چند جهت دارد. اول آن که گذشت زمان مطالبات جدیدی  به وجود آورده است اگر درسالهای آغازین حکومت آقای کرزی تنها رهاشدن از سلطه طالبان وایجاد شرایط حد اقلی برای زندگی مطرح بود، امروز این مطالبات بسی فراختر وفربه تر شده است مردم به زندگی بهتر وبا اطمینان تری می اندیشند واز حکومت آینده خواستار برآورده شدن آن هستند. اگر به مجموع خواسته ها ومطالبات مردم توجه صورت گیرداولین انتظار آنست که رئیس جمهور آینده نوع مطالبات مردم را درک کند. برای پاسخ گویی به آن طرح وبرنامه ای کاری داشته باشد. جهت دوم آنست که برخی خواسته های مردم از نقد حکومت کنونی به وجود آمده است . در سالیان گذشته، حکومت اقای کرزی مورد نقد وپرسش گری بی شماری از رسا نه های گروهی ، جامعه مدنی واحزاب سیاسی قرار داشته، یعنی این نهاد ها خواسته های خودرادر قالب نه خواستن های منتقدانه مطرح کرده اند . تقلب در انتخابات را عیب بزرگی برای حکومت دانسته اند، دخالت حکومت در نهاد های مدنی را امر نا پذیرفتنی یافته اند . قوم گرایی ها را در ساختار حکومت نا مشورع ونا موجه شمرده اند، ترکیب قومی وزارت خانه های حکومت را امر نا میمون ونا مطلوب شمرده اند وحکومت را به رعایت اصول وارزش های دموکراتیک فرا خوانده اند از حکومت آینده تقضا خواهند داشت که آنچه حکومت انجام داده است وباعث تخریب ومخدوش شدن چهره نظام سیاسی کشورشده دست بردارد وسیاست مطلوب وموزون با حدا قل نرم های بین المللی را  در پیش گیرد. بنابراین خواسته ها بسیارروشن وشفاف است وبرکاندیدا های ریاست حمهوری است که مجموع خواسته های مرم را مد نظر قرار دهد وهم نا خواسته هایی که آقای کرزی مرتکب شده است انجام ندهد. اما پرسش آنست که یک رئیس جمهور مطلوب دارای چه ویژگی هایی است؟

   برای مردم  افغانستان ،جامعه جهانی ونهاد های مدنی، رئیس جمهوری مطلوب است که فرا قومی ،فرا مذهبی وفرا ملیتی بیندیشد.واقعیت های موجودرا وارد سیاست نکند ،ساختار حکومت را براین بناهای سست بنا ننهد .شاید حکومت اقای کرزی در ناگزیری هایی قرار داشت، افراد تحصیل یافته وکم تجربه به قدر کافی وجود نداشت واو مجبور بود از سران اقوام کمک بخواهد ساختار حکومت خودرا چنان شرکت سهامی به وجود آورد. اما شرایط کنونی با گذشته تفاوت محسوسی کرده است .افغانستان به قدر کافی از افراد نخبه واگاه به مسایل مختلف برخوردار است. لذا شایستگی افراد در احراز سمت های حکومتی هم مطلوب مردم است وهم خواست عقل است وهم نیازمند وضعیت دشوارو کنونی کشور.بنابراین ما در آغاز راه قرار داریم . کسی که سمت ریاست جمهوری را به عهده می گیرد بایداز همین حالابا فراهم آوردن مقدمات مطلوب، اهداف مطلوب را مد نظر قرار دهد. نمی توان با تهداب کج ساختمان چند طبقه ساخت. نمی توان معاملات پشت پرده ودور از چشم مردم انجام گیرد خروجی آن حکومت مطلوب وقابل قبول باشد. شاید برخی این پرسش ر ا مطرح کنند که شرایط کنونی افغانستان اجازه نمی دهد که سیاست ها فراقومی باشد.اما باید توجه داشت وبه این نکته خوب دقت کردکه حکومتی که برمبنای قومیت شکل گیرد برتر از حکومت اقای کرزی نه خواهد بود. حکومتی که دانش وتخصص رادر پا ی قومیت قربانی کرده نا کار آمدی وفساد نتیجه این رویکرد حکومت واین نظام بوده است . بنابراین هر کاندیدایی که طرحی برای بیرون رفت از بحران های مزمن کنونی داشته باشد وتیمی هماهنگ ومنسجم و کار آزموده داشته باشد بهتر وبیشتر می تواند کاری برای کشور انجام دهد.  تا کسانی که از بیرون از کشور آمده اند یا آنهایی که بر محور قومیت، تشکل یافته سیاست وقدرت سیاسی را همانند شرکت سهامی می نگرند وتلاش می ورزند تا سهمی برای خود در نظر گیرند. باید گفت که رئیس جمهور آینده در ابتدای کار باید شالوده شکن باشد، یعنی اساس حکومت آینده بر شانه های نخبگان فکری استوارگرددنه بر شانه های رهبران نادان وفاسدی که قومیت را نردبان رسیدن به قدرت کرده اند.