تکیه برعقلانیت تنها راه بیرون رفت از دشواری ها
دموکراسی ازآن جهت اقبال عام یافته است که وجهه وجنبه ی عقلانی دارد ومی کوشد با دشواری های سیاسی واجتماعی با عقلانیت مواجه شود. برگزاری انتخابات ازاین جهت مورد توجه جامعه های کنونی قرار گرفته است که عقل جمعی را در سر نوشت خود شریک می شمارد وباور مند است که فرد حاکم هر قدر عاقل هم باشد باز هم خطا خواهد کرد وبرای کاستن از خطا باید عقلانیت جمعی را در اداره جامعه دخالت دهد. این مقدمه را گفتیم تا براین مطلب تاکید کنیم که افغانستان درده سال گذشته شعار دموکراسی داده است وبسیاری از نهاد ها براساس همین اندیشه ایجاد شده است تا باری از دوش حکومت بردارد وجامعه با رویکرد عقلانی اداره شود. نهاد های قضایی نیز برای آنست که اختلاف ها با تکیه بر عقلانیت حل وفصل شود واز برخورد های احساسی وعاطفی پرهیز صورت گیرد. اما به رغم این تدابیرو واندیشه هایی که دراین را ستا به وجود آمده است ؛باز هم دیده وشنیده می شود که افرادی با تکیه بر احساسات مردم به افواهات وشایعاتی مبادرت می ورزند که اتکا وابتنا برآن ها می تواند زمینه های آشو ب را فراهم کند. شایعاتی که در هفته های گذشته درسطح رسا نه های کشور مطرح شد ویکی از جنرالان را متهم به خیانت ملی کرد؛،گویای آنست که متاسفانه بسیاری از محافل سیاسی انحصار طلب وخشونت ورز بدین باور هستند که با گل آلودکردن آب بهتر می توانند ماهی مراد برگیرند وبه منافع خود دست پیدا کنندوبه هوس های نا میمون خود برسند. درده سال گذشته انواع حیله ها به کار بسته شد تا جناح های گونا گون یک دگر را از صحنه سیاست بیرون برانند وتنها خود شان گرداننده باشندوقدرت وثروت را برای خود گرد کنند. وتنها زمام حکومت را به دست گیرند وسایربازیگران از میدان بیرونکنند تا منافع بیشتری را تصاحب کنند این همه زیاده خواهی وفزون طلبی نه تنها منافعی را به جیب مدعیان نریخت که سبب شد که التهاب سیاسی بیش از پیش شود و اندک آرامش نیز با خطر مواجه گردد.
غرض این نبشته دفاع از فلان جنرال ویاشایعه پراگنان وفرصت طلبان نیست بلکه توجه وتفطن بدین امر است که با گرم شدن شایعات واتهام زنی ها اندک ثبات سیاسی که دراین سال ها نصیب مردم ما شده است نیز مختل خواهد شد وهیچ سودی به هیچ کسی نخواهد رسید. طیف های سیاسی کشور،گاهی از سر نادانی ونا آگاهی چنان در خیال های خام خود غوطه وراند که وضعیت دشوار کنونی را درک م نمی کنند، کشوری که بیش از چهل کشور دنیا برای ایجاد امنیت وثبات دران حضور دارندوبا رفتن ان ممکن است همه چیز به شکل اولی برگردد چه جای مناقشه ومتهم داشتن یک دگر است؟ مردمی که هنوز اطمینان نیافته اند که نیرو های امنیتی آن بتواند از مرز های کشور دفاع کند به جان هم افتادن ویک دیگررا متهم داشتن نشان از ضعف آگاهی وجهل است. شایعه پراگنان از هر طیف ودسته ای که باشد چه خودرا طر فدار حکومت بداند وچه در جامه مخالفان سیاسی حکومت تبارز کرده باشد وبه هررنگ وجامه ای باشد می خواهد آب را گل آلود کند تا ماهی مراد بر گیرد. آنان که به نام ضدیت با منافع ملی درصدد حذف دیگران هستند در حقیقت می خواهند زمینه های سوءاستفاده خودوخویشاوندان خویش را فراهم آورند وحکومت وتوان اورا در خدمت خود قرار دهند. فراموش نباید کرد که آشوب طلبان وکینه جویان نسبت به مردم افغانستان همیشه دنبال ایجاد شایعه وبزرگ نمایی برخی سخنانست تا اندک امنیتی که وجودارد برهم خورد وافغانستان به سوی گذشته بر گردد. آنان که دگران را متهم می دارند اگر نیک نگریسته شود خود از موضع منافع ملی سخن نمی گویند بیشترینه تلاش می ورزند تا با الفاظ والقابی سایر ملیت هار ابشورانند تا مردم عوام را در خدمت گیرند وبه سود خود مورد استفاده واستعمال قرا ردهند.
ما گمان دار یم که شایعه پراگنان گرچه به نام و عنوان منافع ملی سخن می گویند ولیکن هیچ گاه به منافع ملی نیندیشیده اند وآن را جدی نگرفته ان. حتا می توان گفت که منافع ملی را دست مایه رسیدن به خواسته های نا مشروع ونا موجه ونا میمون خودخود ساخته اند.کسانی که به منافع ملی می اندیشند ومنافع ملی برای شان ارجحیت واولویت دارد شاید بدانند که امنیت وثبات سیاسی واستحکام پایه های نظام کنونی از مهم ترین پایه های منافع ملی کشور است . هر حرکتی که به نام منافع ملی ،اندک ثبات وامنیت ایجاد شده ی مردم را برهم زند وشورش اغتشاش ایجاد کند؛ بی تردید که ضد منافع ملی است. منافع تنها آن نیست که مبلغی به نام حکومت به بانک های کشور سرازیر شودیا حکومت به سود مادی دست پیدا کند؛بلکه منافع ملی ساحه ومولفه بسیاری وسیعی را احتوا می کند که باید هر مدعی رسیدن به منافع ملی برای خود تعریف کند وآنگاه از منافع ملی سخن گوید. منافع ساخته وپرداخته اذهان واندیشه های بیمار نیست که شب از بستر نرم بلند شوند ومنافع ملی را تعریف کنند وآنگاه شایعه پراگنی کنندد وبه نام منافع ملی تحرکاتی به وجود آورند.
به هر حال منافع ملی با خرد سیاسی تعریف می شود وبا عمل آگاهانه به دست می اید .متهم کردن فرد یا گروهی زیر عنوان ضد منافع ملی ویا در خدمت گرفتن نهاد های حکومتی برای کوبیدن مخالفان با منافع ملی تناسب وتناسخ ندارد ونباید زیاده خواهی ویا کژ اندیشی های فزون طلبان را با منافع ملی در آمیخت وازان سوء استفاده کرد. آنچه برای مردم ما، مایه نگرانی است آنست که درده سال گذشته گروه های سیاسی با ذهن های عقب مانده با اصطلاحات ووآژه ها بازی کرده اند وکوشیده اند تا اذهان توسعه ی نایافته خویش را در قالب های موجه به خورد مردم دهند. بر حکومت است که شرایط کنونی کشوررا درک کند ونیازمندی های کنونی را بشناسد حتا در استفاده از واژه هاو کنایه ها، عقل منطق را به کار بندد تا مورد سوی استفاده مشتی عناصر فرصت طلب وزیاده خواه قرار نگیرد. جای خوش بختی است که اقای کرزی با سخنان واضح خود دهان کثیری ازفرصت طلبان هردو طرف را بست واگر نه ممکن بود به بهانه اختلاف حکومت ودوستم اوضاع روز به روز تغیر پیدا می کرد وزمینه های آشوب بیشتر فراهم می گردید. ما امید واریم که حکومت هیچ گاه عقلانیت را دربرخورد با مخالفان سیاسی خویش ازدست ندهد ومصالح علیای کشوررا که در شرایط کنونی ثبات سیاسی وغلبه بر مخالفان مسلح حکومت است از نظر دور ندارد.