شکیبایی

دراین معرکه آرایی قدرت های بزرگ جهانی، آنچه که برای حکومت ومردم افغانستان از اهمیت فوق العاده برخوردار است این که بدانند که نتیجه این اختلاف چه تاثیری بر اوضاع شکننده افغانستان خواهد گذاشت؛ زیرا افغانستان از یک طرف با کشورهای متحد روسیه مرزطولانی دارد وهر تحولی که در همسایگی افغانستان رخ دهد لاجرم بر اوضاع افغانستان نیز تاثیر گزار خواهد بود.از طرف دیگر افغانستان یکی از متحدان استراتژیک  امریکا در منطقه است ، افزون برآنکه افغانستان با ایالات متحده امریکا پیمان امنیتی امضا کرده است، کمک های هنگفتی ازآن کشورنیز به افغانستان سرازیر می شود. پاره ای آگاهان بدین نظر هستند که اگر کمک های یاد شده ازسوی ایالات متحده امریکامتوقف شود یا حد اقل کاستی گیرد افغانستان با مشکلات فراوان وغیر قابل پیشبینی مواجه خواهد شد.

   حال پرسشی که به وجود می آید آنست که افغانستان چه روش و رویکردی را در قبال هردو کشور در پیش گیرد که بتواند ازاین اختلافات به سلامت بگذرد؟

      بعد از اجلاس سه جانبه روسیه؛ چین وپاکستان در ماسکو بدون حضور حکومت افغانستان، حد اقل دو نظر در سطح رسانه های داخلی مطرح گردید. گروهی از آگاهان بدین باور بودند که افغانستان دارای سیاست مدون در قبال کشورهای جهان از جمله همسایگان افغانستان نیست. اگرنه چگونه می توان باورکرد که سه همسایه مهم در باره افغانستان دورهم جمع شوند اما از افغانستان که طرف اصلی منازعه است دعوت به عمل نیاورند. این صدا از گوشه وکنار کشوراعم از نهاد های مدنی، از مجلس نمایندگان  وبرخی رسا نه های گروهی بلند شد و از حکومت افغانستان خواست که نسبت به این نشست ها واکنش مناسب نشان دهد.

  دیدگاه دیگری که مورد توجه قرار گرفت این بود که افغانستان جزیی از کشور هایی است که با ایالات متحده امریکا قرار داد امنیتی امضا کرده است. هر تحولی که در منطقه رخ دهد بی تردید حکومت افغانستان باید همراه با ایالات متحده امریا موضع گیری کند.  این طیف این گونه استدلال کرده اند که نمی توان از کمک های ایالات متحده امریکا استفاده کرد اما درموضع گیری های منطقه ای موضع مستقل اتخاذ کرد.

اما با توجه به وضعیت شکننده افغانستان وتضاد وتخاصم های رو به افزایش میان دو بلوک قدرت،  کدام موضع گیری به صلاح کشور وحکومت افغانستان است و چه تدابیری را باید اتخاذ کند تا بتواند از وضعیت بحرانی کنونی عبورکند؟

  گرچه برای حکومت افغانستان بسیارسخت است که بتواند مواضع مستقل ودور از منطقه نفوذ قدرت های بزرگ جهانی اتخاذکند. اما به هرحال حکومت افغانستان برای درامان ماندن ازخطرهای بیشتروآسیب ندیدن از اختلافات دو ابرقدرت باید موضع خود درقبال کشور های منطقه را تصحیحح کند.حال چه شگردی را به کار می بندد  و چه رویکردی را اتخاذ می کند باید با تدبیر راهی خروجی  از بن بست کنونی پیدا کند

  آنچه برای حکومت افغانستان مصیبت بار است افزون برتخاصم دو بلوک قدرت، هم موضع شدن پاکستان با دوقدرت منطقه ای است. حکومت افغانستان می داند که پاکستان با هر کشوری که پیمان اتحاد ببندد یا موضع مشترک اتخاذ کند بی تردید به ضرر افغانستان خواهد بود.

    در اجلاس سه جابنه ای که در ماسکو تدویر یافت این امر به صورت آشکار دیده شد که پاکستان معادلات قدرت را به هم ریخته وبا قدرت های مهم منطقه ای مواضع مشترک اتخاذ کرده است .

    طالبان برای همسایگان افغانستان، یک گروه تروریستی وناقض حقوق بشر شناخته شده است، در یک دهه ونیم گذشته هیچ همسایه افغانستان تردید نکرده اند. اما به یک باره وضعیت تغیرپیداکرد دو کشور مهمی که طالبان را از گروه های تروریستی می دانستند با پاکستان مواضع مشترک اتخاذ کردند و از نهاد های بین المللی خواستار حذف نام برخی سران طالبان از لیست سیاه سازمان ملل شدند. بنابراین اگر ازاین منظربه اجلاس سه جانبه نگریسته شود بی تردید که اجلاس سه جانبه بدون حضور افغانستان یک فاجعه سیاسی برای حکومت افغانستان به حساب می آید واین ضعفی است که در همراهی با هیچ کشوری جبران نمی شود. وحکومت افغانستان باید تمام تلاش خود را به کارمی بست واز تمام امکانات سود می جست  تا ازنزدیکی این دو کشور به پاکستان جلو گیری می کرد.

   حتا برخی آگاهان بدین نظر هستند که القای این که امریکایی ها گروه داعش را در مرز های روسیه جا به جا خواهد کرد از ذهن پاکستانی ها ترا وش کرده است برای این که واکنش روسیه وچین را بر انگیزد وخود را درسایه این قدرت حفظ کند.